Aby rozwiązać zadanie, należy przypomnieć sobie strukturę oktopaminy i właściwości chemiczne jej fragmentów.
Struktura oktopaminy:
Oktopamina to 2-amino-1-(4-hydroksyfenylo)etanol. Posiada trzy charakterystyczne fragmenty funkcyjne, które w zadaniu oznaczone są literami A, B, C:
- A – grupa fenolowa $(-C_6H_4OH)$, czyli pierścień aromatyczny z podstawikiem $-OH$
- B – grupa aminowa $(-NH_2)$
- C – grupa hydroksylowa alifatyczna $(-CHOH-)$
-
Krok 1 – Identyfikacja fragmentu reagującego z rozcieńczonym kwasem solnym ($HCl$)
Rozcieńczony kwas solny reaguje z zasadami – ulega neutralizacji. Spośród trzech fragmentów oktopaminy:
- Fragment A (fenol) – fenole wykazują słabe właściwości kwasowe, nie reagują z rozcieńczonym $HCl$.
- Fragment B (amina, $-NH_2$) – aminy wykazują właściwości zasadowe i reagują z kwasem solnym, tworząc sole amoniowe:
$$-NH_2 + HCl \rightarrow -NH_3^+Cl^-$$
- Fragment C (alkohol alifatyczny, $-CHOH-$) – alkohole nie reagują z rozcieńczonym $HCl$ w warunkach normalnych.
Zatem z rozcieńczonym kwasem solnym reaguje fragment B.
-
Krok 2 – Ocena reakcji fragmentu A z chlorkiem żelaza(III)
Chlorek żelaza(III) ($FeCl_3$) jest odczynnikiem charakterystycznym dla fenoli. Fenole reagują z $FeCl_3$ dając charakterystyczne zabarwienie (fioletowe lub niebiesko-fioletowe) wskutek tworzenia kompleksów fenoksyżelazowych:
$$3\;ArOH + FeCl_3 \rightarrow [Fe(OAr)_3] + 3\;HCl$$
- Fragment A to grupa fenolowa – reaguje z $FeCl_3$, dając charakterystyczne zabarwienie.
- Fragmenty B (amina) i C (alkohol alifatyczny) nie dają barwnej reakcji z $FeCl_3$.
Zatem fragment A uległ reakcji z chlorkiem żelaza(III).
Wynik końcowy:
Rozcieńczony kwas solny uległ reakcji z fragmentem struktury oktopaminy oznaczonym literą B. Fragment A uległ reakcji z chlorkiem żelaza(III).
